Μικρό δοκίμιο περί μετανοίας

Εισαγωγή

(...) Δεν ξέρω αν έχει νόημα να προβληματιστώ μήπως τελικά έκανα κάτι σε κάποια προηγούμενη ζωή για να υποφέρω τώρα, ούτε ακόμα ίσως και στο παρελθόν μου. (...) Όλες αυτές οι σκέψεις κα οι προβληματισμοί προκαλούν τελικά περισσότερη σύγχυση, τη στιγμή που ζητούμενο είναι ακριβώς να καθαρίσει το τοπίο.

Τι είναι λοιπόν πιο λογικό να κάνω;

Να βρω τι με φθείρει τώρα, στο παρόν μου, και να το αποκαταστήσω. (Αν κάτι προέρχεται από καταστάσεις του παρελθόντος, εφ’ όσον συνεχίζει να έχει τις συνέπειές του στο παρόν, θα έρθει κι αυτό για να ξεκαθαριστεί στο παρόν, όχι σαν ένα φάντασμα, αλλά σαν κάτι που να μπορώ να διαχειριστώ στο παρόν- Δεν είναι καλό να παλεύω με φαντάσματα, και δεν έχει κανένα αποτέλεσμα)

Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΝΟΙΑΣ

Διακρίνω 4 στάδια. Για να τα θυμάμαι εύκολα, αρχίζουν όλα από «Α».

Ι. Το πρώτο είναι η «Αναγνώριση».

Σε αυτό το στάδιο, το αντικείμενο περνάει από την αχανή θάλασσα(1) του ατομικού και συλλογικού ασυνειδήτου(2), στο συνειδητό μου, σαν μέσα από ένα φίλτρο. Έτσι, σ’ αυτή την περιοχή θα μπορέσω να το χειριστώ. Το εντοπίζω, το αναγνωρίζω, το ορίζω.

Επίσης σ’ αυτό το στάδιο μαθαίνω για την καθεαυτή φύση του αντικειμένου, που τελικά με οδηγεί στο να μάθω για τον ίδιο μου τον εαυτό - δηλαδή πιο κοντά στην αυτογνωσία. (Η γνωριμία αυτή με το αντικείμενο - και με τη φύση μου - θα συνεχιστεί και στο επόμενο στάδιο.)

Ακόμα, ο συναισθηματικός αντίκτυπος, αυτό που λέμε «συντριβή της καρδιάς», θα πραγματωθεί κυρίως σ’ αυτό το πρώτο στάδιο, αφού εδώ γίνεται ουσιαστικά η συνειδητοποίηση του αντικειμένου, της πράξης μου, των συνεπειών της κλπ. Η συναισθηματική συντριβή υπάρχει σ’ όλη τη διαδικασία, το έναυσμα όμως είναι εδώ.

Εφ’ όσον αντιλαμβάνομαι τη φθορά και βιώνω πόνο, μπορώ να περάσω στην Αναγνώριση. Προϋπόθεση λοιπόν είναι να μην έχω απονεκρωθεί, να υπάρχουν μέσα μου οι λεπτές εκείνες συχνότητες(3), που θα αποτελέσουν το όργανο του εντοπισμού και της Αναγνώρισης.

Η δυσκολία εδώ είναι αυτή που υπάρχει σε κάθε αρχή οποιουδήποτε εγχειρήματος, ο δισταγμός, και οι αντιστάσεις στο να μπω σ’ έναν τέτοιο κόπο, θα υπάρχει ψυχικό κόστος, αλλά και μεγάλο όφελος. (Χρειάζεται θάρρος για το πρώτο βήμα(4))

ΙΙ. Η «Αποδοχή».

Αυτή είναι μια πολύ σημαντική, δύσκολη και πολύπλοκη διαδικασία. Το «εγώ» εδώ είναι εμπόδιο. Όσο κι αν αντιστέκομαι, πρέπει να αποδεχτώ το αντικείμενο, ως έχει. Να αποδεχτώ την ύπαρξή του, κατ’ αρχήν, και να μην κλείσω τα μάτια επειδή δε θέλω να το βλέπω, ξαναστέλνοντάς το με τα φαντάσματα να με στοιχειώνει στην ανημπόρια μου. Υπάρχει λοιπόν, και πρέπει να σταματήσω να το αντιμετωπίζω σαν αλλότριο σώμα, γιατί είναι μέσα μου. Είναι κομμάτι δικό μου.

Μια επιπλέον δυσκολία είναι να κρατηθεί το αντικείμενο στις πραγματικές του διαστάσεις, γιατί εύκολα αλλάζει μορφές(5) για να ξεφύγει, και υπάρχει πάλι ο κίνδυνος να ξαναγίνει φάντασμα. Εδώ, γίνεται μια μεγάλη πάλη.

Η πάλη μπορεί να ποικίλει πολύ, το βασικό μου κλειδί όμως είναι να είμαι όσο το δυνατόν ανοιχτή(i). Βοηθά επίσης η διορατικότητα (η οξυδέρκεια), η διεύρυνση της αντίληψης, η ικανότητα για κατανόηση και συγχώρεση, η ψυχική ηρεμία. Όλα αυτά πολλές φορές κατακτώνται ή βαθαίνουν μέσα σ’ αυτήν τη διαδικασία.

Είναι μια πορεία που μπορεί να διαρκέσει πολύ και που διδάσκει πολλά, αλλά δεν πρέπει να κολλήσω σε αυτό το στάδιο, αλλά να πάω παρακάτω(ii).

ΙΙΙ. Το επόμενο είναι ο «Αυτοσεβασμός»:

Αυτό το κομμάτι μου, που το αποδέχτηκα, ενδέχεται να είναι ένα κομμάτι που έρχεται σε σύγκρουση με τις αρχές μου, τις προσωπικές, της οικογένειας, της κοινωνίας, του πολιτισμού μου(6). Υπάρχει τότε ο κίνδυνος, αφού το αποδέχομαι, ταυτιζόμενη λοιπόν με αυτό να χάσω τον αυτοσεβασμό μου. Αυτή είναι μια θλιβερή κατάσταση που φέρνει παθητικότητα και ακινησία.

Έχω λοιπόν τη διπλή δυσκολία να αποδεχτώ το αντικείμενο και ταυτόχρονα να διατηρήσω τον αυτοσεβασμό μου. (Σκοπός μου είναι να το εξυγιάνω, όχι να με καταβάλει).

Πώς θα επιτευχθεί αυτό; Με θετική σκέψη και αγάπη για τον εαυτό μου. Με το να φροντίζω τον εαυτό μου και να μην τον παραμελώ, με θετική στάση απέναντι στον εαυτό μου, χωρίς να καταπιέζω τα συναισθήματά μου, αλλά όσο το δυνατόν πιο ψύχραιμα να τα επεξεργάζομαι λογικά.

Το κλειδί είναι να συγχωρώ την αδυναμία μου.

ΙV. Αφού, αντιμετωπίζοντας όλες αυτές τις δυσκολίες, παλεύοντας με το αντικείμενο, καταφέρω τελικά να περάσω αυτά τα στάδια, μπορώ τώρα να περάσω στο αποκορύφωμα της διαδικασίας που είναι η «Αλλαγή».

Εδώ, σταματάω να ασχολούμαι με το αντικείμενο καθεαυτό. Αυτό το έχω γνωρίσει, το έχω καθορίσει, το έχω παλέψει, το κατέχω.

Εφ’ όσον διακρίνω τι με φθείρει πρέπει να αλλάξω. Να αλλάξω τη συμπεριφορά μου ώστε να μη βλάπτω πια τον εαυτό μου και κατ’ επέκταση τον κόσμο (ή αντίστροφα).

Εδώ τα εμπόδιά μου είναι κυρίως έλξεις και προσκολλήσεις, και άλλα σαρκικά εμπόδια, αλλά η συνείδησή(7) μου, είναι πλέον διαρκώς παρούσα.

Εδώ φυσικά θα με βοηθήσει η δύναμη και η αντοχή μου, η εγκράτεια, η πειθαρχεία και η αίσθηση του μέτρου, η ικανότητα ν’ αφήνω εύκολα πίσω παλιές δομές και συνήθειες και να προσλαμβάνω το καινούριο, η ετοιμότητά μου δηλαδή στην Αλλαγή χωρίς να φοβάμαι, η ευελιξία(8) μου. Χρειάζεται υπομονή αλλά και χαλαρότητα ώστε να έχω αυτή την ευελιξία, γιατί υπάρχει ο κίνδυνος να γίνω άτεγκτη, πράγμα που ανακόπτει την πορεία προς την Αλλαγή. Εδώ το κλειδί είναι το μέτρο και η δικαιοσύνη. Να μην είμαι μόνο αυστηρή, να διατηρήσω τη θετική στάση απέναντι στον εαυτό μου ή καλύτερα πλέον, τη σωστή, τη δίκαια στάση απέναντι στον εαυτό μου, επιβάλλοντας τους κανόνες, μα και συγχωρώντας ταυτόχρονα την αδυναμία.

ΣτΣ.

(i) Μέσα σε όλη τη διαδικασία, όποια στάση υιοθετώ για τον εαυτό μου, γίνεται ταυτόχρονα και στάση απέναντι στον κόσμο, η πνευματική αλλαγή είναι καθολική.

(ii) Καθοριστικό ρόλο ιδιαίτερα στο ΙΙ, μα και σε όλη τη διαδικασία, παίζει η ειλικρίνεια (με τον εαυτό μου /τα συναισθήματά μου –και γενικά), η καθαρή κρίση χωρίς προκατάληψη.

-Η Αλήθεια από-καλύπτεται: Να βγάζω απ’ το δρόμο μου ό,τι την κρύβει.

Συνειρμοί:

1. Δέντρο της ζωής, Καμπαλά: η άβυσσος / η κρυμμένη σεφίρα της γνώσης / Γκίμελ, η καμήλα // η θάλασσα, ρευστό, αλλάζει μορφές, στη συνείδηση παίρνει σχήμα και ορίζεται.
2. Καρλ Γιουνγκ
3. Τσάκρας. Ενεργοποίηση κέντρων.
4. Ακόμα και το μεγαλύτερο ταξίδι ξεκινάει πάντα με ένα και μόνο βήμα.
5. maya / πλάνη
6. Έρως και πολιτισμός, Μαρκούζε / Ψυχανάλυση, Φρόυντ
7. Χριστός
8. Ι-Τσινγκ: Η διαμόρφωση του χαρακτήρα

23/04/2006